Spis treści:
- Kompost – czarne złoto ogrodników
- Jak długo dojrzewa kompost?
- Jak przyspieszyć kompostowanie?
- Co zrobić, jeśli z kompostownika brzydko pachnie?
Kompost – czarne złoto ogrodników
Kompostowanie to jeden z najbardziej ekologicznych sposobów gospodarowania odpadamiorganicznymi. Dzięki niemu zmniejsza się ilość wyrzucanych materiałów, przy jednoczesnej poprawie jakości gleby w ogrodzie. Na dodatek to wszystko ma miejsce przy niskim nakładzie kosztów. Kompost, nazywany "czarnym złotem ogrodników", to bogate źródło materii organicznej i składników odżywczych dla roślin. Nawóz ten zawiera makro- i mikroelementy, witaminy, naturalne hormony wzrostu oraz kwasy organiczne.
Dojrzały kompost jest bogatym źródłem składników pokarmowych i substancji biologicznie czynnych, korzystnie wpływających na glebę i rośliny. Jego regularne stosowanie wspiera biologiczną aktywność gleby, poprawia jej jakość i strukturę oraz sprzyja zdrowotności roślin, ograniczając obecność patogenów i chwastów. Na glebach lekkich kompost zwiększa pojemność wodną, a na cięższych poprawia jej przepuszczalność. To kompletny, wieloskładnikowy nawóz, który wzbogaca glebę w próchnicę, odbudowując jej równowagę biologiczną.
Jak długo dojrzewa kompost?
Czas rozkładu materii organicznej zależy m.in. od pory roku, napowietrzenia i wilgotności komponentów. Standardowo proces dojrzewania kompostu trwa ok. roku. Jednak odpowiednie rozdrobnienie surowców, jego systematyczne przerzucanie (ok. co 4-5 dni) oraz utrzymanie właściwych warunków wewnątrz pryzmy, może skrócić ten czas nawet do trzech miesięcy w sezonie letnim. Nie bez znaczenia pozostaje również rodzaj wykorzystanego materiału.
Do kompostowania nadają się niemal wszystkie odpady organiczne pochodzące z domu i ogrodu, pod warunkiem, że nie zawierają toksycznych substancji. Najlepsze składniki to: liście (ale nie wszystkie – np. liście orzecha włoskiego mogą spowalniać rozkład), skoszona trawa, resztki roślinne, przekwitające kwiaty, chwasty (bez nasion), obierki warzyw i owoców (z wyjątkiem cytrusów), fusy z kawy i herbaty (razem z filtrami), skorupki jaj, rozdrobniona kora, wióry, a także niewielkie ilości rozdrobnionego, niezadrukowanego papieru i tektury oraz popiół drzewny.
Jak przyspieszyć kompostowanie?
Istnieje wiele sposobów na przyspieszenie procesu kompostowania. Jednym z nich jest zastosowanie aktywatorów kompostu – gotowych preparatów zawierających m.in. bakterie, grzyby i enzymy, które przyspieszają rozkład materiału organicznego. Jedną z głównych ról w procesie kompostowania odgrywają dżdżownice kompostowe, takie jak dżdżownica kalifornijska, poprawiające strukturę pryzmy. Ważne jest także zachowanie odpowiedniego stosunku materiałów "zielonych" (bogatych w azot, np. skoszona trawa, resztki warzyw i owoców, zielone liście) do "brązowych" (bogatych w węgiel, np. suche liście, gałęzie i patyki, słoma, rozdrobniona kora) – kolejno w proporcji ok. 1:3.
Rozdrabnianie składników oraz regularne mieszanie kompostu zwiększa dostęp tlenu, niezbędnego dla bakterii tlenowych, odpowiedzialnych za rozkład. Wilgotność materiału powinna przypominać wyciśniętą gąbkę – nie za mokro, nie za sucho. Dodatki, takie jak mocznik, żywokost czy nawóz z pokrzyw, pomagają zrównoważyć stosunek węgla do azotu i zwiększają aktywność mikroorganizmów odpowiedzialnych za efektywne kompostowanie. Przy dużej ilości drewna w pryzmie warto zastosować grzybnię, np. Peniophora gigantea (znanego również jako Phlebiopsis gigantea), która skutecznie przyspiesza jego rozkład. Takie zabiegi pozwalają skrócić czas kompostowania nawet do 3–6 miesięcy.
Co zrobić, jeśli z kompostownika brzydko pachnie?
Nieprzyjemny zapach kompostu to sygnał, że jego równowaga biologiczna została zaburzona. Rodzaj zapachu wskazuje, co może być przyczyną:
- Zapach amoniaku lub cebuli oznacza nadmiar zielonej materii. Warto wtedy dodać brązowe składniki – suche liście lub skorupki jaj – które przywracają równowagę pH.
- Zapach siarki sugeruje nadmierną wilgotność. Pomocne będzie dodanie papieru, fusów z kawy albo rozłożenie kompostu na słońcu.
- Zapach zgniłych jaj świadczy o zbyt wolnym procesie fermentacji. Można go pobudzić, dodając nawozy azotowe, popiół drzewny, żywokost lub nawóz z pokrzywy.
Źródło: Deccoria.pl
