Spis treści:
- Świdośliwa Lamarcka – owoc pełen witamin i łatwy w uprawie
- Dobre odmiany świdośliwy Lamarcka do twojego ogrodu
- Jak pielęgnować świdośliwę Lamarcka w ogrodzie?
- Świdośliwa Lamarcka – właściwości i wykorzystanie owoców
Świdośliwa Lamarcka – owoc pełen witamin i łatwy w uprawie
Świdośliwa Lamarcka (Amelanchier lamarckii) to krzew pochodzący z Ameryki Północnej, który zyskuje coraz większą popularność w polskich ogrodach. Wyróżnia się nie tylko dekoracyjnymi walorami, ale przede wszystkim cennymi właściwościami zdrowotnymi owoców.
Owoce świdośliwy przypominają niewielkie jagody o ciemnogranatowej, niemal czarnej barwie. Mają słodki, delikatny smak z nutą migdałową, która przypomina połączenie borówki z wiśnią. Co ważne, są prawdziwą skarbnicą witamin i składników odżywczych. Zawierają znaczne ilości witaminy C (około 16 mg na 100 g), witamin z grupy B oraz przeciwutleniaczy, takich jak antocyjany i flawonoidy, które wspierają odporność organizmu i spowalniają procesy starzenia.
Roślina ma niewielkie wymagania w porównaniu do borówki amerykańskiej. Podczas gdy borówka potrzebuje kwaśnego podłoża (pH 3,5–4,5) i stałej kontroli kwasowości, świdośliwa radzi sobie w różnych warunkach glebowych i jest znacznie bardziej odporna na choroby i szkodniki.
Dobre odmiany świdośliwy Lamarcka do twojego ogrodu
Wybór odpowiedniej odmiany świdośliwy ma kluczowe znaczenie dla sukcesu uprawy. Oto kilka polecanych odmian, które sprawdzą się w przydomowym ogrodzie.
- Świdośliwa Lamarcka Ballerina
To odmiana o luźnym, rozłożystym pokroju, dorastająca do 3–4 metrów wysokości. Wyróżnia się obfitym kwitnieniem wiosną i dużymi, soczystymi owocami dojrzewającymi w drugiej połowie czerwca. Jest odporna na mróz do -30°C i dobrze radzi sobie w polskim klimacie.
- Świdośliwa Lamarcka 'Thiessen'
Zyskała popularność dzięki wyjątkowo dużym i słodkim owocom, które dojrzewają na przełomie czerwca i lipca. Dorasta do 3–5 metrów wysokości. Jej dodatkowym atutem jest spektakularna, pomarańczowo-czerwona barwa liści jesienią.
- Świdośliwa 'Prince William'
Dla mniejszych ogrodów polecana jest świdośliwa kanadyjska 'Prince William' (krzyżówka z udziałem świdośliwy Lamarcka), która dorasta do zaledwie 2–2,5 metra wysokości. Mimo kompaktowego rozmiaru oferuje obfite plony smacznych owoców dojrzewających w lipcu. Jej wiosenne kwitnienie stanowi dodatkową ozdobę ogrodu.
Niezależnie od wybranej odmiany, pamiętaj, że świdośliwa to roślina samopylna, co oznacza, że do owocowania wystarczy posadzić jeden krzew.
Jak pielęgnować świdośliwę Lamarcka w ogrodzie?
Prawidłowa pielęgnacja świdośliwy zapewni jej zdrowy wzrost i obfite owocowanie. Podstawowe zasady uprawy są proste i nie wymagają specjalistycznej wiedzy.
- Sadzenie
Najlepiej przeprowadzić wczesną wiosną (marzec–kwiecień) lub jesienią (październik–listopad). Przygotuj dołek o wymiarach około 40 x 40 cm, dwa razy szerszy od bryły korzeniowej. Odstęp między roślinami powinien wynosić 1,5–2 metry, co zapewni im odpowiednią przestrzeń do rozwoju.
- Gleba
Świdośliwa preferuje żyzne, przepuszczalne podłoże o lekko kwaśnym lub neutralnym pH (5,5–7,0). Przed sadzeniem warto wzbogacić ziemię kompostem lub dobrze przefermentowanym obornikiem. W przeciwieństwie do borówki nie wymaga specjalistycznych substratów torfowych.
- Stanowisko
Stanowisko dla świdośliwy powinno być słoneczne lub półcieniste. Krzew dobrze znosi zarówno pełne słońce, jak i lekkie zacienienie. Jest odporny na mróz (do -30°C), więc nie wymaga specjalnej ochrony zimowej.
- Podlewanie
Jest istotne szczególnie w pierwszym roku po posadzeniu oraz podczas suszy. Młode rośliny potrzebują regularnego nawadniania, aby dobrze się ukorzenić. Dorosłe okazy są bardziej odporne na suszę, ale w okresach bez opadów również wymagają podlewania, zwłaszcza podczas formowania i dojrzewania owoców.
- Nawożenie
Nawożenie świdośliwy przeprowadza się wiosną, stosując nawozy wieloskładnikowe dla roślin owocujących lub kompost. Wystarczy jeden zabieg na początku sezonu wegetacyjnego (marzec–kwiecień). Unikaj nawozów z wysoką zawartością azotu, które mogą ograniczać kwitnienie i owocowanie.
- Kwitnienie i owocowanie
Świdośliwa kwitnie wcześnie, zazwyczaj w kwietniu, a jej białe, gwiaździste kwiaty utrzymują się przez około 2 tygodnie. Owoce dojrzewają od połowy czerwca do końca lipca, w zależności od odmiany i warunków pogodowych.
- Cięcie i formowanie świdośliwy
Świdośliwa nie wymaga intensywnego cięcia. Zabieg ogranicza się do usuwania pędów starych, chorych lub uszkodzonych, co najlepiej wykonać po zakończeniu owocowania (lipiec–sierpień). Możesz również przeprowadzić delikatne cięcie formujące wczesną wiosną, zanim roślina rozpocznie wegetację.
W przypadku starszych krzewów co 3–4 lata warto wykonać cięcie odmładzające, usuwając najstarsze gałęzie przy podstawie. Zabieg ten stymuluje roślinę do wytwarzania nowych, owocujących pędów.
Świdośliwa Lamarcka – właściwości i wykorzystanie owoców
Owoce świdośliwy są bogate w witaminy A, C i z grupy B, a także liczne minerały, takie jak magnez czy wapń, które wspierają zdrowie kości i zęby, oraz potas, regulujący ciśnienie krwi i poprawiający pracę mięśni. Dzięki zawartości polifenoli owoce mogą przeciwdziałać procesom nowotworowym. Zawarty w świdośliwie błonnik wspomaga trawienie, daje uczucie sytości, obniżanie złego cholesterolu i nadmiaru cukru we krwi, co jest ważne dla zdrowia serca i dobrego samopoczucia.
Owoce świdośliwy nadają się do bezpośredniego spożycia prosto z krzewu, gdy są w pełni dojrzałe. Świdośliwa doskonale sprawdza się też w przetworach. Możesz przygotować z niej smaczne dżemy (na 1 kg owoców dodaj 500–600 g cukru), konfitury i soki, które zachowają cenne składniki odżywcze. Owoce świetnie komponują się z innymi owocami leśnymi, takimi jak maliny czy borówki.
Mrożenie to prosty sposób na przechowanie owoców. Umyj je, osusz i ułóż w pojemniku lub woreczku do zamrażania. Zamrożona świdośliwa zachowuje swoje właściwości i może być używana do deserów, koktajli czy wypieków przez cały rok.
Suszone owoce świdośliwy stanowią zdrową przekąskę lub dodatek do musli, owsianek i wypieków. Susz je w temperaturze 50–55°C przez około 8–10 godzin.
Źródło: Deccoria.pl
