Spis treści:
- Migdałowiec jadalny – charakterystyka rośliny
- Jak uprawiać migdałowca jadalnego?
- Jakie właściwości mają owoce migdałowca?
Migdałowiec jadalny – charakterystyka rośliny
Migdałowiec jadalny (Prunus dulcis) to niewielkie drzewo z rodziny różowatych, spokrewnione z brzoskwinią i nektaryną. Dorasta do 5–6 metrów wysokości, tworząc rozłożystą koronę. Jego największym atutem są nie tylko wartościowe owoce, ale także spektakularne kwitnienie – wczesną wiosną obsypuje się różowymi lub białymi kwiatami, które pojawiają się jeszcze przed rozwojem liści.
W naturze migdałowiec jadalny występuje głównie w ciepłych regionach basenu Morza Śródziemnego oraz w Azji Środkowej. Choć preferuje ciepły klimat, niektóre odmiany, takie jak 'Tuono' czy 'Ferragnes', wykazują większą odporność na chłodniejsze warunki, dzięki czemu mogą być uprawiane w Polsce.
Owocem migdałowca jest pestkowiec z zieloną, skórzastą okrywą, która w miarę dojrzewania pęka, odsłaniając charakterystyczną, pomarszczoną skorupkę. Wewnątrz znajduje się jadalne nasiono – znany nam wszystkim migdał.
Jak uprawiać migdałowca jadalnego?
Wybór odpowiedniego miejsca i właściwa pielęgnacja są kluczowe dla powodzenia uprawy migdałowca.
- Sadzenie
Najlepszym terminem jest późna jesień lub wczesna wiosna, gdy roślina znajduje się w stanie spoczynku. Wybierz dwuletnią sadzonkę z dobrze rozwiniętym systemem korzeniowym. Dołek do sadzenia przygotuj dwa razy szerszy niż bryła korzeniowa i na tyle głęboki, aby szyjka korzeniowa znajdowała się na poziomie gruntu. Zachowaj odstęp między drzewami wynoszący co najmniej 4–5 metrów.
- Podłoże
Migdałowiec najlepiej rośnie w glebie przepuszczalnej, żyznej, o odczynie lekko zasadowym (pH 7–8). Idealnie sprawdzą się podłoża wapienne lub piaszczysto-gliniaste. Unikaj ciężkich, gliniastych i podmokłych gleb.
- Stanowisko
Wybierz miejsce w pełni nasłonecznione i osłonięte od silnych wiatrów. Ze względu na wczesne kwitnienie i wrażliwość na przymrozki warto sadzić migdałowca przy południowej ścianie budynku, co zapewni dodatkową ochronę.
- Podlewanie
W pierwszym roku po posadzeniu nawadniaj roślinę regularnie. Dorosłe drzewa są bardziej odporne na suszę, jednak w okresach długotrwałego braku opadów, zwłaszcza podczas zawiązywania i dojrzewania owoców, podlewaj je obficie raz w tygodniu.
- Nawożenie
Rozpocznij od drugiego roku pielęgnacji. Wczesną wiosną zastosuj nawóz wieloskładnikowy bogaty w azot, wspierający wzrost liści i pędów. W okresie kwitnienia i owocowania używaj nawozów bogatych w potas i fosfor, które wspomagają prawidłowy rozwój kwiatów i owoców.
- Kwitnienie
Migdałowiec jadalny kwitnie bardzo wcześnie, zwykle w marcu lub kwietniu, jeszcze przed rozwojem liści. Kwiaty są różowe lub białe, podobne do kwiatów brzoskwini, i utrzymują się na drzewie przez około 2–3 tygodnie. Wczesne kwitnienie może narażać je na uszkodzenia przez przymrozki, dlatego w chłodniejszym klimacie warto sadzić migdałowca przy południowej ścianie budynku.
- Owocowanie
Rozpoczyna się zwykle w 3–4 roku po posadzeniu, a pełnię plonowania drzewo osiąga po około 7–8 latach. Owoce dojrzewają od sierpnia do września, w zależności od odmiany i warunków klimatycznych. Dojrzałość owoców poznasz po pękaniu zewnętrznej, zielonej okrywy, która odsłania charakterystyczną skorupkę.
Aby zwiększyć szanse na obfite owocowanie, warto posadzić co najmniej dwa różne drzewa migdałowca – większość odmian wymaga zapylenia krzyżowego.
- Przycinanie migdałowca i ochrona przed chorobami
Regularne przycinanie migdałowca jadalnego jest ważne dla utrzymania zdrowia drzewa i zapewnienia obfitych plonów. Główne cięcie formujące wykonuje się zimą, w okresie spoczynku. Usuń pędy zmarznięte, uszkodzone i krzyżujące się, a także te rosnące do wewnątrz korony.
Najczęstsze problemy migdałowca to monilioza (brunatna zgnilizna), mączniak prawdziwy oraz szkodniki takie jak mszyce i przędziorki. Regularnie obserwuj drzewo pod kątem oznak chorób – brązowych plam na liściach, białego nalotu czy obecności szkodników.
Zapobiegawczo stosuj opryski fungicydami wczesną wiosną przed kwitnieniem i po kwitnieniu. W przypadku pojawienia się szkodników używaj preparatów owadobójczych zgodnie z zaleceniami producenta.
- Jak przygotować migdałowca przed zimą?
Migdałowiec jadalny ma umiarkowaną odporność na mróz – wytrzymuje temperatury do około -15°C, choć młode drzewa są bardziej wrażliwe. Przed zimą zabezpiecz podstawę pnia kopczykiem ziemi o wysokości około 30 cm. Młode drzewka można dodatkowo osłonić agrowłókniną lub matami słomianymi.
Najbardziej wrażliwe na mróz są pąki kwiatowe, które mogą przemarzać już przy -5°C. Dlatego w chłodniejszych regionach Polski wybieraj odmiany o późniejszym kwitnieniu lub sadź drzewa w miejscach osłoniętych.
Jakie właściwości mają owoce migdałowca?
Migdały są bogatym źródłem zdrowych tłuszczów, białka, błonnika oraz witamin i minerałów. Zawierają dużo witaminy E, magnezu, wapnia i potasu. Regularne spożywanie migdałów wspiera zdrowie serca, pomaga kontrolować poziom cukru we krwi i wspiera prawidłową pracę układu nerwowego.
Zbiór migdałów przypada na koniec lata lub początek jesieni (sierpień–wrzesień). Zbieraj owoce bezpośrednio z drzewa lub te, które spadły na ziemię. Po zbiorze usuń zewnętrzną okrywę i susz skorupki z migdałami w przewiewnym, suchym miejscu przez około 2–3 tygodnie.
Po wysuszeniu migdały można przechowywać w skorupkach w chłodnym, suchym miejscu nawet przez rok. Jeśli chcesz wyłuskać nasiona, rozbij skorupki ostrożnie młotkiem lub specjalnym dziadkiem do orzechów.
Źródło: Deccoria.pl
