Spis treści:
- Dlaczego siew ozimy w listopadzie gwarantuje szybsze zbiory wiosną?
- Jakie warzywa najlepiej nadają się do siewu ozimego?
- Odmiany odporne na chłód - co wysiać, aby nasiona nie wykiełkowały zbyt wcześnie?
- Siew przed zimą - przygotowanie grządki i zasady wysiewu
- Czy należy okrywać zimowe grządki agrowłókniną lub stroiszem?
Dlaczego siew ozimy w listopadzie gwarantuje szybsze zbiory wiosną?
Warzywa wysiane w listopadzie dają plon zwykle o 1-3 tygodnie wcześniej niż te z siewu wiosennego, bo ich nasiona przechodzą pierwszy etap kiełkowania jeszcze przed zimą. Proces ten zaczyna się od pęcznienia, czyli od pobrania wody, po którym nasiono zwiększa objętość, a jego łupina pęka.
Ziarna wysiane tuż przed zamarznięciem gruntu zdążą więc jesienią napęcznieć. Zimna gleba zatrzyma jednak dalszy rozwój zarodka. W takim stanie przeleżą zimę, a wiosną, gdy tylko gleba się ogrzeje, od razu zaczną rosnąć.
Przy siewie wiosennym ten etap zaczyna się znacznie później. Grządkę możesz obsiać dopiero wtedy, gdy obeschnie po roztopach i da się ją spulchnić, a suche nasiona muszą jeszcze w ziemi pobrać wodę i napęcznieć. Nasiona z siewu ozimego mają ten czas już za sobą.
Bez wody ziarna nie napęcznieją, dlatego wiosną duże znaczenie ma wilgotność wierzchniej warstwy gleby. W słoneczne dni marca i kwietnia ta warstwa szybko wysycha. Nasiona z siewu wiosennego leżą płycej niż jesienne i łatwo zostają w suchej ziemi. Te z ozimego znajdują się nieco głębiej, a na przedwiośniu otacza je gleba nasiąknięta wodą z topniejącego śniegu. Ma to szczególne znaczenie przy pietruszce korzeniowej, która kiełkuje długo i nierównomiernie, a w suchą wiosnę wymaga regularnego podlewania.
Zobacz również:
Jakie warzywa najlepiej nadają się do siewu ozimego?
Przed zimą możesz wysiać zarówno warzywa korzeniowe, takie jak marchew, pietruszka korzeniowa czy pasternak, jak i rośliny uprawiane na zieleninę, czyli pietruszkę naciową i koper. Nasiona tych warzyw bez szkody zniosą mróz.
Marchew wysiana w listopadzie lub w grudniu nadaje się na zbiór pęczkowy, czyli na młode korzenie wyrywane razem z nacią. Pierwsze z nich możesz zebrać zwykle na początku czerwca, a w sprzyjające lata nawet pod koniec maja.
Siew przed zimą przyspiesza zbiór pietruszki, której bardzo drobne nasiona długo leżą w ziemi, zanim wykiełkują. Młode rośliny wytrzymują przymrozki nawet do −8°C, dlatego nie zaszkodzi im powrót chłodów po pierwszym ociepleniu.
Pasternak kiełkuje powoli i pierwsze liście wypuszcza dopiero po dwóch tygodniach, a czasem nawet po miesiącu. Do takiego siewu użyj wyłącznie świeżych nasion, bo już dwuletnie dają znacznie mniej siewek.
Odmiany odporne na chłód - co wysiać, aby nasiona nie wykiełkowały zbyt wcześnie?
Do siewu przed zimą wybierz wczesne odmiany, które dobrze znoszą niskie temperatury. Wytwarzają one korzenie i liście szybciej niż późne, dlatego wiosną to z nich najwcześniej możesz zebrać plon.
Wśród marchwi na uwagę zasługuje 'Kalina F1' o ciemnopomarańczowych korzeniach długości do 20 cm, słodkich i bogatych w karoten. Do siewu ozimego nadają się też 'Amsterdamska' i 'Nektarina F1'.
Jedyną odmianą pietruszki korzeniowej, polecaną do uprawy ozimej, jest 'Cukrowa'. Tworzy ona krótkie, stożkowate korzenie o jędrnym, białym miąższu.
Dobrym wyborem będzie też koper 'Lukullus', wczesny i bardzo aromatyczny, o drobnych, żywo zielonych liściach. Przed zimą możesz wysiać także pasternak 'Półdługi Biały'.
Zobacz również:
Siew przed zimą - przygotowanie grządki i zasady wysiewu
Najlepszy termin na siew ozimy przypada na listopad lub grudzień, gdy ziemia jest już wychłodzona, ale jeszcze nie zamarzła. Marchew wysiej 3-5 dni przed zapowiadanymi mrozami, bo w cieplejszej glebie mogłaby wzejść jeszcze jesienią. Jeśli listopad jest ciepły, możesz przesunąć prace na grudzień, aby nasiona nie wykiełkowały zbyt wcześnie. Ziaren nie musisz moczyć przed siewem - mogłoby to wręcz zadziałać niekorzystnie.
Wybierz miejsce z lekką, przepuszczalną glebą. W ciężkiej, gliniastej ziemi wilgoć utrzymuje się długo, a leżące w niej nasiona łatwiej gniją. Dobrym wyborem będzie miejsce zaciszne i położone nieco wyżej niż reszta ogrodu, tak aby wiosną nie zalewała go woda z topniejącego śniegu.
Marchew, pietruszkę, koper i pasternak wysiej w miejscu, gdzie przez ostatnie trzy lata nie rosło żadne z tych warzyw ani seler. Wszystkie należą do rodziny selerowatych i mają wspólne choroby oraz szkodniki, które łatwiej je atakują, gdy rosną jedno po drugim w tym samym miejscu.
Przed siewem przekop grządkę i wymieszaj ziemię z kompostem, który poprawi jej strukturę. Nawóz azotowy rozsyp dopiero wiosną, po wschodach roślin, bo podany jesienią zostanie przez zimę wymyty z gleby. Świeżego obornika nie używaj wcale, ponieważ marchew i pietruszka dobrze rosną dopiero w drugim lub trzecim roku po takim nawożeniu.
Nasiona wysiej w rowki o głębokości do 2 cm, nieco głębsze niż przy siewie wiosennym, w rzędach co 25-30 cm dla marchwi i pietruszki oraz co 20 cm dla kopru. Rozsyp je też gęściej niż zwykle, nawet o połowę, bo część może przemarznąć w czasie zimy. Na koniec zasyp rowki ziemią, lekko ją dociśnij i oznacz końce rzędów palikami, aby wiosną wiedzieć, gdzie pojawią się wschody, i nie pomylić ich z chwastami.
Czy należy okrywać zimowe grządki agrowłókniną lub stroiszem?
Grządka obsiana przed zimą zwykle nie wymaga okrycia, bo najlepiej chroni ją śnieg. Warstwa grubsza niż 10 cm izoluje grunt od mrozu, dzięki czemu nasiona są bezpieczne aż do wiosny.
Inaczej jest w bezśnieżne zimy, gdy ziemia na przemian zamarza i rozmarza. Wtedy grządkę możesz okryć stroiszem, czyli gałęziami drzew iglastych. Taka warstwa nie tylko przepuszcza powietrze, ale także ogranicza przemarzanie gleby i łagodzi skoki temperatury, które opóźniają kiełkowanie nasion.
Na przedwiośniu, po roztopach, rozłóż na grządce białą agrowłókninę, która ograniczy parowanie wody z gleby i ochroni młode siewki przed przymrozkami, więc wschody pojawią się szybciej.
źródło: deccoria.pl
