Spis treści:
- Jak rozpoznać złotooki?
- Czym żywią się złotooki? Naturalny środek ochrony roślin
- Cykl życiowy złotooków
- Jak zwabić złotooki do ogrodu? Praktyczne porady
- Czy złotooki są pożyteczne przez cały rok?
Jak rozpoznać złotooki?
Złotooki (Chrysopidae) to owady o charakterystycznym wyglądzie, które łatwo odróżnić od innych owadów, gdy wiesz, na co zwrócić uwagę. Dorosłe osobniki osiągają długość 10–15 mm i mają smukłe, jasnozielone ciało. Najbardziej rozpoznawalną cechą są duże, półprzezroczyste skrzydła z wyraźnym, siateczkowatym użyłkowaniem oraz metalicznie błyszczące, złote lub miedziane oczy, od których wzięła się ich nazwa.
Złotooki są aktywne głównie o zmierzchu i w nocy, dlatego rzadko możesz obserwować je w ciągu dnia. Często przylatują do światła, podobnie jak ćmy.
Larwy złotooków wyglądają zupełnie inaczej niż dorosłe osobniki – przypominają małe, szarobrązowe krokodylki z wydłużonym ciałem i dużymi żuwaczkami. To właśnie w tej formie owady są najskuteczniejszymi drapieżnikami w Twoim ogrodzie.
Czym żywią się złotooki? Naturalny środek ochrony roślin
Czy złotooki są pożyteczne? Zdecydowanie! Dorosłe złotooki żywią się głównie nektarem kwiatów, spadzią oraz pyłkiem. To jednak ich larwy są prawdziwymi bohaterami ogrodu. Te drapieżne stworzenia polują przede wszystkim na mszyce, ale nie gardzą również mączlikami, przędziorkami, tarcznikami, larwami motyli, jajami owadów, a nawet małymi gąsienicami.
Jedna larwa złotooka może zjeść od 200 do nawet 500 mszyc w ciągu swojego rozwoju, który trwa około 2–3 tygodnie. To sprawia, że złotooki są jednym z najskuteczniejszych naturalnych wrogów mszyc. W przeciwieństwie do chemicznych środków ochrony roślin nie powodują one żadnych szkód w ekosystemie ogrodu, a wręcz przyczyniają się do zwiększenia jego bioróżnorodności.
Cykl życiowy złotooków
Złotooki przechodzą przeobrażenie zupełne, czyli w swoim cyklu życiowym występują jako jajo, larwa, poczwarka i dorosły owad. Samica składa jaja na charakterystycznych, cienkich nitkach przyczepionych do spodniej strony liści. Po wykluciu się larwy od razu rozpoczynają polowanie na drobne owady. Po okresie intensywnego żerowania larwa buduje kokon i przepoczwarcza się.
Dorosły osobnik wylęga się po około 10–14 dniach, a cały cykl rozwojowy trwa 4–6 tygodni, zależnie od warunków środowiskowych i gatunku. W Polsce złotooki zazwyczaj rozwijają 2–3 pokolenia rocznie.
Jak zwabić złotooki do ogrodu? Praktyczne porady
Zachęcenie złotooków do zamieszkania w twoim ogrodzie jest stosunkowo proste i nie wymaga skomplikowanych zabiegów. Oto kilka sprawdzonych metod.
- Sadź rośliny nektarodajne, które zapewnią dorosłym złotookom pożywienie. Szczególnie skuteczne są rośliny baldaszkowate: koper ogrodowy, kolendra, marchew, kwitnące zioła (mięta, tymianek, majeranek), nagietek lekarski oraz rośliny z rodziny astrowatych. Złotooki chętnie odwiedzają również kwitnące krzewy, takie jak jaśminowce i bzy.
- Stwórz odpowiednie schronienia, w których złotooki będą mogły przezimować. Możesz wykonać proste domki dla owadów wypełnione słomą, suchymi trawami lub kawałkami kory. Umieść je w miejscach osłoniętych od wiatru i deszczu, najlepiej na wysokości 1–1,5 m nad ziemią.
- Ogranicz stosowanie chemicznych środków ochrony roślin, które mogą zabijać nie tylko szkodniki, ale również pożyteczne owady, w tym złotooki. Jeśli musisz używać oprysków, wybieraj preparaty selektywne i stosuj je punktowo, tylko na zaatakowane rośliny.
Możesz również zastosować specjalne atraktanty (substancje wabiące) dla złotooków, które znajdziesz w sklepach ogrodniczych. Są one szczególnie skuteczne na początku sezonu, gdy liczebność tych owadów jest jeszcze niewielka.
Czy złotooki są pożyteczne przez cały rok?
Chociaż złotooki są najbardziej aktywne od wiosny do jesieni, ich rola w ogrodzie jest istotna przez cały rok. Wiosną larwy pojawiają się stosunkowo wcześnie i rozpoczynają polowanie na pierwsze kolonie mszyc. Latem i wczesną jesienią ich liczebność wzrasta, co pozwala na skuteczne ograniczanie populacji różnych szkodników.
Zimę złotooki spędzają w stadium dorosłym, w stanie diapauzy (rodzaj uśpienia), ukryte w różnych zakamarkach ogrodu – pod korą drzew, w stosach liści, w szczelinach budynków czy specjalnie przygotowanych domkach dla owadów. Dlatego ważne jest, aby pozostawić w ogrodzie miejsca, w których będą mogły bezpiecznie przezimować.
Źródła: deccoria.pl
