Spis treści:
- Czym jest podatek od nieruchomości?
- Podatek od nieruchomości 2023 — stawki
- Podatek od nieruchomości 2023 — terminy płatności
- Od jakich nieruchomości trzeba płacić podatki?
- Kto nie musi płacić podatku od nieruchomości?
- Kary za niezapłacenie podatku od nieruchomości
Podatek od nieruchomości dotyczy zarówno właścicieli mieszkań czy domów, jak i przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą na własnym gruncie lub też w posiadanym budynku. W zależności od statusu prawnego podatnika różni się nie tylko stawka daniny, ale także termin jej płatności.
Czym jest podatek od nieruchomości?
Podatek od nieruchomości to danina usankcjonowana w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych. Jest nakładany przez jednostki samorządu terytorialnego (wójtów, burmistrzów lub prezydentów). Muszą go opłacać wszyscy właściciele nieruchomości, a także osoby posiadające prawo użytkowania wieczystego czy posiadacze zależni.
Podatek od nieruchomościpobierany jest przez samorządy każdego roku, a zebrane w ten sposób środki to jedna z większych części budżetu każdego z nich. Obowiązek podatkowy liczony jest od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiły uzasadnione okoliczności jego powstania.
Podatek od nieruchomości 2023 — stawki
W przypadku podatku od nieruchomości stawka ustalane jest indywidualnie przez samorząd. Jednak w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych określone są maksymalne stawki, do których musi być dostosowana wysokość daniny w uchwale rady gminy, powiatu lub miasta.
Stawki podatku od nieruchomości nie mogą przekroczyć w skali roku:
- 1,16 zł — od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej,
- 1 zł — od budynków mieszkalnych lub ich części (za 1 m 2),
- 28,78 zł — od budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
W ustawie zostało wymienionych siedem dodatkowych nieruchomości (trzy grunty, cztery budynki lub ich części oraz jedna budowla), dla których ustanowiono maksymalne stawki daniny.
Polski Instytut Ekonomiczny przeanalizował stawki podatku od nieruchomości w 2023 roku w skali kraju. Według PIE średnia wysokość podatku od budynków mieszkalnych (lub ich części) w Polsce wynosi 82 gr za 1 m2, natomiast gruntów związanych z prowadzeniem działalności — 1,02 zł za 1 m2. W przypadku budynków mieszkalnych (lub ich części) związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej średnia stawka podatku od nieruchomości w skali kraju wynosi 24,42 zł.
Większość gmin w Polsce zwiększyła stawkę podatku od nieruchomości w 2023 roku w porównaniu do 2022. Jednak w niektórych miejscach, jak na przykład Mielnik w województwie podlaskim, czy Wierzbica w mazowieckim, podatek od 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego wynosi jedynie… 1 grosz. Warto wiedzieć, że podstawę do opodatkowania nieruchomości stanowi powierzchnia (dla gruntów) lub powierzchnia użytkowa (dla budynków lub ich części).
Podatek od nieruchomości 2023 — terminy płatności
Płatność podatku od nieruchomości uzależniona jest od dwóch czynników: jego wysokości oraz rodzaju podatnika. W przypadku osób fizycznych, których wartość podatku nie przekracza 100 złotych, płatność należy uiścić w całości w terminie od 15 marca.
Jeśli kwota podatku od nieruchomościprzekracza 100 złotych, możliwe jest rozbicie na raty. W przypadku płatności ratalnej jednostka samorządu terytorialnego nie nalicza płatnikowi odsetek. Przy wyborze płatności ratalnej terminy płatności podatku od nieruchomości w 2023 wyglądają następująco:
- rata I — do 15 marca 2023,
- rata II — do 15 maja 2023,
- rata III — do 15 września 2023,
- rata IV — do 15 listopada 2023.
Osoby prawne — spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki akcyjne — uiszczają podatek od nieruchomości co miesiąc. Jego wysokość muszą ustalić samodzielnie. Termin płatności pierwszej raty upływa 31 stycznia, a następnie 15. dnia każdego miesiąca.
Od jakich nieruchomości trzeba płacić podatki?
Zgodnie z zapisami ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przedmiotem opodatkowania daniną od nieruchomości są:
- budowle,
- budynki (lub ich części),
- grunty.
Użyte w ustawie określenie budowla dotyczy wszelkich obiektów budowlanych, które w rozumieniu prawa budowlanego nie są budynkami lub obiektami małej architektury. Do budowli zaliczamy również urządzenia budowlane, które w myśl tych samych przepisów są związane z obiektem budowlanym, zapewniając możliwość jego użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. Budynki, od których konieczne jest opłacanie podatku od nieruchomości, to obiekty budowlane trwale związane z gruntem, wydzielone z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadające dach i fundamenty.
Kto nie musi płacić podatku od nieruchomości?
Właściciele użytków rolnych oraz lasów, które nie są wykorzystywane na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej, są zwolnione z płacenia podatku od nieruchomości.
Opodatkowaniem daniną od nieruchomości nie podlegają także:
- grunty pod morskimi wodami wewnętrznymi,
- grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi (z wyjątkiem gruntów pod wodami jezior lub zbiorników sztucznych),
- grunty zajęte pod pasy drogowe dróg publicznych,
- nieruchomości będące własnością państw obcych lub organizacji międzynarodowych,
- nieruchomości stanowiące własność Skarbu Państwa,
- nieruchomości zajęte na potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego.
Kary za niezapłacenie podatku od nieruchomości
Kwestie związane z ewentualnym niezapłaceniem podatku od nieruchomości uregulowane zostały w ustawie ordynacja podatkowa. W tym przypadku możliwe jest naliczanie odsetek za zwłokę. Ich stawka to dwukrotność stopy lombardowej NBP powiększonej o 2 punkty procentowe. Nie może to być jednak mniej niż 8 procent rocznie. Stopa lombardowa NBP od 8 września 2022 roku jest ustalona na poziomie 7,25 procent, więc odsetki za zwłokę wynoszą 16,5 procent w skali roku.
Egzekucję zaległości, która powstała w momencie niepłacenia podatku od nieruchomości, przeprowadza naczelnik urzędu skarbowego lub prezydent miasta. Jest to zależne od lokalizacji przedmiotowej nieruchomości. W pierwszej kolejności wysyłane jest upomnienie, a jeśli to nie poskutkuje, następuje wystawienie tytułu wykonawczego. Najczęściej zaległości w zapłacie podatku od nieruchomości egzekwowane są z wynagrodzenia lub rachunku bankowego dłużnika.
