Spis treści:
- Dlaczego pilea peperomiowata wraca do polskich domów?
- Jak pielęgnować pileę, żeby obficie rosła?
- Przepisy na domowe odżywki dla pilei
- Najczęstsze problemy w uprawie pilei
Dlaczego pilea peperomiowata wraca do polskich domów?
Popularność pilei wynika z jej oryginalnego wyglądu i niewielkich wymagań. Ta wiecznie zielona bylina z rodziny pokrzywowatych dorasta zwykle do 30 cm wysokości i tworzy luźną, zaokrągloną kępę okrągłych, lekko mięsistych liści. Osiągają one do 10 cm średnicy i wyrastają na długich, cienkich ogonkach. Kształtem przypominają monety, od których pochodzi potoczna nazwa rośliny - pieniążek.
Do europejskich domów pilea trafiła dzięki norweskiemu misjonarzowi, który w 1946 roku przywiózł ją z Chin do Norwegii. Po powrocie rozdawał znajomym odrosty, a ci przekazywali je dalej, dzięki czemu do lat 60. roślina rosła już na parapetach w różnych krajach Europy.
Przez kilkadziesiąt lat pileę można było zdobyć głównie od innych miłośników roślin, bo nie było jej w szerokiej sprzedaży. Sytuacja zmieniła się w drugiej dekadzie XXI wieku, gdy jej uprawą zajęły się duże gospodarstwa ogrodnicze, a zdjęcia rośliny zaczęły masowo krążyć w mediach społecznościowych. Dziś pilea peperomiowata wraca do polskich domów, bo bez trudu można ją kupić w sklepach ogrodniczych - ale zwyczaj obdarowywania się młodymi roślinami przetrwał do dziś.
Zobacz również:
Jak pielęgnować pileę, żeby obficie rosła?
Niewielka pilea kupiona w kwiaciarni może w ciągu roku lub dwóch osiągnąć okazałe rozmiary, jeśli będzie miała odpowiednie warunki. Poznaj najważniejsze zasady jej uprawy.
- Sadzenie
Świeżo kupiona roślina może przez pierwszy rok pozostać w doniczce ze sklepu, o ile korzenie nie wypełniły jeszcze całego pojemnika. Pilea rośnie jednak szybko, dlatego każdej wiosny wyjmij ją z doniczki i sprawdź stan korzeni. Jeśli oplatają bryłę ziemi dookoła, przesadź roślinę do pojemnika większego najwyżej o 2-3 cm. W zbyt dużym ziemia długo pozostaje mokra, co sprzyja gniciu korzeni.
- Ziemia
Pilei wystarczy przepuszczalna, uniwersalna ziemia do roślin doniczkowych. Możesz ją rozluźnić perlitem w proporcji jednej części perlitu na trzy-cztery części ziemi, dzięki czemu nadmiar wody szybciej odpłynie, a korzenie dostaną więcej powietrza. Wybierz doniczkę z otworami w dnie.
- Stanowisko
Roślina najlepiej rośnie w jasnym miejscu bez bezpośredniego słońca, na przykład na parapecie od strony wschodniej, zachodniej lub północnej. W pokoju od południa ustaw ją z dala od szyby, ponieważ latem ostre słońce może przypalić liście. Łodyga i ogonki wyginają się w stronę światła, dlatego przy każdym podlewaniu obróć doniczkę o ćwierć obrotu, aby roślina zachowała prosty, symetryczny pokrój. Zimą nie stawiaj jej przy uchylonym oknie, bo przeciągi i temperatura poniżej 10°C jej szkodzą.
- Podlewanie
Podlej pileę wtedy, gdy ziemia przeschnie na głębokość około 2 cm. Możesz to sprawdzić palcem albo po ciężarze doniczki, która z suchą ziemią jest wyraźnie lżejsza. Wodę zebraną po podlaniu w podstawce lub osłonce wylej po kilku minutach. Najlepsza do podlewania jest deszczówka lub woda przefiltrowana, ale pilea znosi też kranówkę.
- Nawożenie
W okresie wzrostu, od kwietnia do września, zasilaj pileę co miesiąc lub dwa płynnym nawozem do roślin zielonych. Dawkę odmierz zgodnie z instrukcją na opakowaniu, bo nadmiar azotu może uszkodzić korzenie. Jesienią i zimą możesz wstrzymać nawożenie.
Rozmnażanie pilei polega na oddzieleniu młodych roślin, które wyrastają z ziemi obok rośliny matecznej. Gdy odrost wytworzy kilka liści, odetnij go wiosną ostrym nożem razem z korzeniami i posadź w osobnej doniczce z wilgotną ziemią.
Przepisy na domowe odżywki dla pilei
Zamiast nawozu ze sklepu możesz do pilei zastosować domowe odżywki. Jedną z nich jest gnojówka z pokrzywy, bogata w azot i potas. Aby ją przygotować, włóż do słoja lub wiadra 100 g świeżych, pociętych pokrzyw, zalej je litrem chłodnej wody i przykryj naczynie gazą. Naczynie postaw w zacienionym miejscu na balkonie, bo fermentująca gnojówka ma silny zapach. Zawartość codziennie zamieszaj. Po około dwóch tygodniach, gdy płyn przestanie się pienić i nabierze brunatnego koloru, przecedź go i rozcieńcz wodą w proporcji 1:10. Podlewaj nim pileę raz w miesiącu od kwietnia do września, zawsze na wilgotną ziemię.
Dobrą odżywką jest też woda z akwarium słodkowodnego, odlana podczas podmiany. Zawiera ona azot pochodzący z odchodów ryb, a przy regularnych podmianach jest na tyle rozcieńczona, że możesz używać jej zamiast zwykłej wody. Do podlewania nie nadaje się natomiast woda z akwarium morskiego ze względu na zawartość soli. Nie używaj też wody z bardzo zaniedbanego zbiornika.
Skład domowych odżywek bywa różny, dlatego nie podawaj ich częściej ani w mocniejszym stężeniu, niż wskazuje przepis. Nadmiar składników pokarmowych wywołuje objawy podobne do skutków przelania.
Najczęstsze problemy w uprawie pilei
Pilea rzadko choruje, a najczęstszą przyczyną jej zamierania jest gnicie korzeni w stale mokrej ziemi. Przestają one pobierać wodę, dlatego liście wiotczeją tak jak przy przesuszeniu. Roślinę w takim stanie wyjmij z doniczki, usuń brązowe, miękkie korzenie i posadź ją w świeżym podłożu.
Zobacz również:
Podobne objawy wywołuje przenawożenie. Nadmiar soli mineralnych utrudnia korzeniom pobieranie wody i roślina więdnie. W takim przypadku przepłucz ziemię dużą ilością wody, aby wymyć nadmiar soli. Jeśli to nie wystarczy, przesadź pileę do świeżej ziemi.
Błędy w pielęgnacji pilei łatwo rozpoznasz po liściach. Gdy zwijają się i marszczą, roślina dostaje za mało lub za dużo wody albo stoi w zbyt ciemnym miejscu. Czerwonobrązowe przebarwienia pojawiają się zwykle przy nadmiarze bezpośredniego słońca. Żółknięcie liści między nerwami wskazuje na niedobór składników pokarmowych, który możesz uzupełnić nawozem do roślin zielonych. Białe kropki na spodniej stronie liści są niegroźne, bo powstają z osadu minerałów z wody albo z zaschniętych kropli soku, które roślina wydziela przy wahaniach temperatury.
Pileę mogą też atakować szkodniki - wełnowce, przędziorki, tarczniki i wciornastki. Wełnowce tworzą biały, puszysty nalot w kątach liści, a obecność przędziorków zdradzają drobne, jasne plamki na wierzchu liści i delikatna pajęczyna. Przy każdym podlewaniu obejrzyj pędy rośliny, bo szkodniki łatwiej zwalczyć, zanim się namnożą. Pojedyncze wełnowce zetrzyj wilgotnym wacikiem. Przędziorki są zbyt drobne, by usunąć je ręcznie, dlatego umyj liście roztworem mydła potasowego.
Pomoże też zwiększenie wilgotności powietrza - wykorzystaj do tego podstawkę z mokrym keramzytem pod doniczką. Przy licznych szkodnikach użyj gotowego środka ochrony roślin przeznaczonego do upraw domowych.
U pilei ustawionej daleko od okna łodyga mocno się wydłuża, a cała roślina słabnie, dlatego przestaw ją bliżej światła. Wyciągniętą łodygę możesz wiosną lub latem skrócić, a przy jej podstawie pojawią się nowe przyrosty.
Źródło: deccoria.pl
