Spis treści:
- Aloes zwyczajny - sukulent z żelem w liściach
- Przesadzanie aloesu - kiedy i w jakim podłożu?
- Jak pielęgnować aloes jesienią i zimą?
- Jak pozyskać żel z liścia aloesu i do czego go wykorzystać?
Aloes zwyczajny - sukulent z żelem w liściach
Aloes zwyczajny (Aloe vera) jest sukulentem pochodzącym z gór północnego Omanu na Półwyspie Arabskim. W Polsce rośnie wyłącznie w doniczce ze względu na brak odporności na mróz. Jego grube, szarozielone liście z drobnymi kolcami na brzegach tworzą rozetę, która w domowej uprawie dorasta zwykle do 30-60 cm.
Wnętrze każdego liścia wypełnia przejrzysty, galaretowaty miąższ, nazywany żelem. Między nim a zieloną skórką znajduje się cienka warstwa żółtego soku z aloiną. Ten sok ma gorzki smak i działa przeczyszczająco, a na skórze może wywołać podrażnienie. Do pielęgnacji skóry nadaje się więc tylko sam żel, starannie oddzielony od skórki.
Przesadzanie aloesu - kiedy i w jakim podłożu?
Najlepszą porą na zmianę doniczki aloesu jest wiosna lub początek lata, kiedy roślina wznawia wzrost. Warto przesadzać go co 2-3 lata albo częściej, jeśli korzenie wychodzą przez otwór w dnie lub odrosty zajęły całą powierzchnię ziemi. Wyjątkiem jest roślina przelana, z gnijącymi korzeniami - wtedy wykonaj przesadzanie bez względu na porę roku. Wyjmij ją z mokrej ziemi, odetnij miękkie i ciemne korzenie, a potem posadź aloes w świeżym, suchym podłożu.
Wybierz doniczkę tylko trochę większą od poprzedniej i koniecznie z otworem odpływowym. Ścianki doniczki z gliny są porowate i część wody odparowuje przez nie na zewnątrz, więc ziemia wysycha w niej szybciej niż w plastikowej. Do przesadzania aloesu użyj gotowego podłoża do kaktusów i sukulentów. Możesz też samodzielnie wymieszać uniwersalną ziemię do roślin doniczkowych z piaskiem lub drobnym żwirem w proporcji 1:1.
Wyjmij roślinę z pojemnika i otrząśnij korzenie ze starej ziemi. Przy okazji możesz oddzielić odrosty, które mają własne korzenie. Następnie posadź roślinę mateczną w nowej doniczce na tę samą głębokość, na jakiej była umieszczona wcześniej. Podlej ją pierwszy raz dopiero po tygodniu, gdy drobne rany na korzeniach zdążą zaschnąć.
Zobacz również:
Jak pielęgnować aloes jesienią i zimą?
Zimą aloes rośnie bardzo wolno albo wcale, dlatego zużywa znacznie mniej wody niż latem. Jeśli roślina spędziła lato na balkonie, wnieś ją do mieszkania, zanim temperatura w nocy spadnie poniżej 10°C. W pokoju, w którym zimuje, również nie powinno być chłodniej.
Postaw doniczkę przy oknie wychodzącym na południe lub zachód. Ciepło od kaloryfera roślinie nie zaszkodzi, natomiast niedobór światła może sprawić, że liście zbledną, wydłużą się i przechylą w stronę szyby. W mroźne dni nie stawiaj aloesu przy uchylonym oknie.
Podlej aloesa dopiero wtedy, gdy podłoże w doniczce całkowicie wyschnie - mniej więcej raz w miesiącu lub rzadziej. Wlej tyle wody, aby zaczęła wypływać przez otwór w dnie, a potem opróżnij podstawkę. Najczęstszym błędem w zimowej uprawie aloesu jest przelanie, bo w stale mokrym podłożu korzenie gniją.
Pielęgnacja aloesu jesienią i zimą obejmuje też przerwę w nawożeniu. Wznów je wiosną, gdy roślina zacznie wypuszczać nowe liście, i do końca lata zasil ją jeszcze kilka razy nawozem do kaktusów i sukulentów.
Podczas podlewania obejrzyj liście z bliska, także od spodu i przy nasadzie. Na aloesie mogą pojawić się wełnowce i mszyce - regularny przegląd pozwala je wykryć, zanim się namnożą. Odetnij też czystym nożem zaschnięte, brązowe liście z zewnętrznej części rozety.
Jak pozyskać żel z liścia aloesu i do czego go wykorzystać?
Żel z liścia aloesu możesz pozyskać z rośliny co najmniej dwuletniej, a najlepiej trzyletniej. Wybierz najstarszy, zewnętrzny liść rozety, bo zawiera najwięcej żelu. Jednorazowo wytnij najwyżej 3-4 liście, tak aby na roślinie zostało co najmniej 5-7 zdrowych. Po kolejne sięgnij dopiero po kilku tygodniach.
- Odetnij wybrany liść czystym, ostrym nożem tuż przy nasadzie.
- Postaw go w szklance miejscem cięcia w dół i zostaw na 10-15 minut, aby spłynął z niego żółty sok.
- Potem opłucz liść pod bieżącą wodą i usuń nożem czubek oraz oba brzegi z kolcami.
- Na koniec zdejmij skórkę z jednej strony i wybierz łyżką przejrzysty miąższ.
Przełóż żel do czystego słoika, zamknij go szczelnie i wstaw do lodówki. Tak przechowywany nadaje się do użycia przez około tydzień. Większy zapas możesz zamrozić w foremce do lodu i rozmrażać po jednej kostce.
Domowy żel z liścia aloesu przyda się do łagodzenia drobnych oparzeń, na przykład od gorącego garnka, oraz skóry podrażnionej słońcem. Zamrożony w kostkach żel przyjemnie chłodzi zaczerwienione miejsca. Cienka warstwa żelu nawilży też suchą skórę dłoni lub łokci.
U niektórych osób żel wywołuje pieczenie, swędzenie lub wysypkę. Przed pierwszym użyciem nałóż więc odrobinę na wewnętrzną stronę przedramienia i sprawdź, czy skóra nie zareaguje zaczerwienieniem. Nie nakładaj go na głębokie lub zakażone rany ani na rozległe oparzenia, które wymagają pomocy lekarza. Domowy żel nie nadaje się też do jedzenia, bo nawet po wypłukaniu mogą w nim zostać resztki soku o działaniu przeczyszczającym.
Źródło: deccoria.pl
