Spis treści:
- Czym są żywe kamienie Lithops i jak wyglądają w naturze?
- Kilka ciekawych gatunków Lithops
- Lithops - uprawa i wymagania żywych kamieni
- Co zrobić, żeby żywe kamienie zakwitły?
Czym są żywe kamienie Lithops i jak wyglądają w naturze?
Lithops to rodzaj sukulentów należących do rodziny pryszczyrnicowatych (Aizoaceae). W naturze występują na suchych, kamienistych i piaszczystych terenach południowej Afryki, przede wszystkim w Republice Południowej Afryki i Namibii. Warunki, w których rosną, są dla większości roślin wyjątkowo trudne. Opadów jest niewiele, temperatury mogą przekraczać 40 stopni Celsjusza, a podłoże zawiera niewiele materii organicznej.
Lithopsy doskonale przystosowały się do trudnego środowiska. Rośliny niemal zlewają się z kamieniami, wśród których rosną. To przykład mimikry – upodobnienia organizmu do otoczenia, które pomaga mu pozostać niezauważonym przez zwierzęta.
To, co z daleka wygląda jak kamyk, jest w rzeczywistości parą bardzo grubych, mięsistych liści. Są one zrośnięte niemal na całej długości, a u góry rozdziela je charakterystyczna szczelina. W liściach litops magazynuje wodę, dzięki czemu może przetrwać długie okresy suszy.
Litops to jedna z dziwniejszych roślin doniczkowych. Liście mogą mieć różne odcienie zieleni, szarości, brązu, czerwieni czy fioletu, a na ich powierzchni pojawiają się marmurkowe, plamiste lub liniowe wzory. Dzięki takiemu wyglądowi jeszcze lepiej wtapiają się w kamieniste podłoże.
Największe zaskoczenie przychodzi jednak jesienią: pomiędzy dwiema połówkami rośliny może pojawić się pąk, z którego rozwija się kwiat. Biały albo żółty kwiat wygląda wtedy niemal surrealistycznie - szczególnie w zestawieniu z tym, że sama roślina przez większość czasu przypomina zwyczajny kamień.
Zobacz również:
Kilka ciekawych gatunków Lithops
Rodzaj Lithops obejmuje wiele gatunków różniących się przede wszystkim kolorem, wielkością oraz wzorem na powierzchni liści. Dzięki temu nawet niewielka kolekcja może wyglądać bardzo różnorodnie.
- 'Lithops julii' przyciąga uwagę jasną, kremową powierzchnią z brązowymi lub szarymi wzorami. Poszczególne okazy mogą wyglądać niemal jak fragmenty marmuru.
- 'Lithops karasmontana' jest jednym z gatunków o bardzo charakterystycznym, kontrastowym rysunku. Na powierzchni liści można dostrzec nieregularne linie i wzory w odcieniach szarości, bieli czy brązu.
- 'Lithops aucampiae' wyróżnia się z kolei marmurkowymi wzorami. W zależności od formy liście mogą przybierać odcienie brązu, zieleni, czerwieni czy pomarańczu.
- 'Lithops lesliei' także ciekawie się prezentuje - jego powierzchnia może mieć żółtawe, brązowe lub zielonkawe odcienie i charakterystyczny rysunek przypominający wzór na kamieniu.
W kolekcjach można spotkać również 'Lithops hookeri', 'Lithops fulviceps', 'Lithops optica' czy 'Lithops salicola'.
Lithops - uprawa i wymagania żywych kamieni
Choć żywe kamienie pochodzą z ekstremalnie suchego środowiska, można z powodzeniem uprawiać je w mieszkaniu. Najważniejsze jest zapewnienie im warunków przypominających te, do których przystosowały się w naturze.
- Światło. Lithops potrzebuje bardzo jasnego, słonecznego miejsca. Najlepszy będzie parapet południowy lub południowo-wschodni. Latem roślina może stać w pełnym słońcu. Przy zbyt małej ilości światła wyciąga się, traci zwarty kształt i łatwiej pęka.
- Podłoże powinno być lekkie i szybko odprowadzać wodę. Do ziemi dla kaktusów i sukulentów warto dodać gruby piasek, żwir albo inne materiały, które poprawiają drenaż. Litopsy źle rosną w ciężkiej ziemi, która długo pozostaje mokra.
- Doniczka nie musi być duża, ale nie powinna być również bardzo płytka. Żywe kamienie wytwarzają całkiem długi korzeń palowy, dlatego lepiej wybrać naczynie o odpowiedniej głębokości i koniecznie z otworem odpływowym.
- Podlewanie. Litops zdecydowanie lepiej znosi niedobór wody niż jej nadmiar. Nie warto więc podlewać go według sztywnego kalendarza. W okresie wzrostu wodę podajemy dopiero wtedy, gdy podłoże dobrze przeschnie. Lepiej zrobić to rzadziej, ale porządnie, niż często zwilżać ziemię małymi porcjami.
- Jesienią trzeba szczególnie uważać z podlewaniem. Po kwitnieniu roślina stopniowo przygotowuje się do zimowego spoczynku, dlatego ilość dostarczanej wody należy ograniczać. W okresie spoczynku podlewanie należy całkowicie wstrzymać. Nadmiar wilgoci, szczególnie przy niedostatecznej ilości światła i słabej przepuszczalności podłoża, jest jednym z najczęstszych powodów gnicia żywych kamieni.
- Litops nie potrzebuje również intensywnego nawożenia. Przy regularnym przesadzaniu do świeżego podłoża dodatkowe zasilanie często nie jest konieczne.
Ważnym elementem pielęgnacji jest też wylinka, czyli naturalna wymiana starej pary liści na nową. W pewnym momencie stare liście zaczynają się marszczyć i wysychać, a spomiędzy nich wyrasta nowa para. Nie należy wtedy próbować ratować rośliny dużą ilością wody. Litops wykorzystuje zapasy zgromadzone w starych liściach i właśnie w ten sposób przechodzi do kolejnego etapu rozwoju.
Zobacz również:
Co zrobić, żeby żywe kamienie zakwitły?
Kwitnienie litopsa nie wymaga specjalnych sztuczek. Najważniejsze jest zapewnienie mu odpowiednich warunków przez cały rok. Roślina potrzebuje przede wszystkim dużej ilości światła, przepuszczalnego podłoża, oszczędnego podlewania oraz okresu spoczynku.
Kwiaty pojawiają się najczęściej jesienią. Wyrastają ze szczeliny pomiędzy liśćmi i mogą być białe albo żółte. U młodych roślin na pierwsze kwitnienie trzeba poczekać - okazy uzyskane z nasion mogą zakwitnąć dopiero po około trzech latach.
Litopsa nie należy podlewać częściej tylko dlatego, że chcemy przyspieszyć jego wzrost albo doprowadzić do kwitnienia. Nadmiar wody nie sprawi, że roślina szybciej wypuści kwiat. Może za to doprowadzić do jej gnicia.
Po jesiennym kwitnieniu rozpoczyna się okres przygotowania do spoczynku. Podlewanie stopniowo ograniczamy, aż w miesiącach zimowych całkowicie je wstrzymujemy. Roślinę najlepiej przenieść wtedy w chłodniejsze miejsce, z temperaturą około 10-15°C.
Żywy kamień jest więc trochę przewrotną rośliną doniczkową. Przez większość czasu nie domaga się szczególnej uwagi, nie potrzebuje częstego podlewania ani intensywnego nawożenia. Potrzebuje za to słońca i cierpliwości. A kiedy przychodzi jesień, potrafi nagle wypuścić delikatny kwiat, który zupełnie nie pasuje do jego kamiennego wyglądu. I właśnie w tym tkwi cały jego urok.
Źródło: deccoria.pl
