Spis treści:
- Wygląd lawendy wąskolistnej
- Uprawa lawendy wąskolistnej
- Zbiór, suszenie i przechowywanie lawendy wąskolistnej
- Właściwości i zastosowanie lawendy wąskolistnej
Wygląd lawendy wąskolistnej
Lawenda wąskolistna to wieloletni półkrzew z rodziny jasnotowatych (Lamiaceae), osiągający wysokość 30-90 cm, o zwartym, kulistym pokroju. Łodygi są liczne, wyprostowane, czterokanciaste, u nasady zdrewniałe, w górnej części zielone, pokryte drobnymi włoskami. Liście naprzeciwległe, równowąskie do lancetowatych, mają długość 2-5 cm i szerokość 3-6 mm. Blaszka liściowa jest całobrzega, szarozielona, pokryta gęstym kutnerem z gruczołami olejkowymi.
Kwiaty drobne (10-12 mm), dwuwargowe, zebrane w pozorne okółki, tworzą wąskie, kłosowate kwiatostany o długości 2-8 cm, osadzone na długich, nagich pędach. Barwa kwiatów waha się od jasnoniebieskiej do intensywnie fioletowej. Kwitnienie przypada na okres od czerwca do sierpnia. Owocem jest rozłupka rozpadająca się na cztery gładkie, brunatne orzeszki.
Zobacz również:
Uprawa lawendy wąskolistnej
Lawenda wąskolistna wymaga stanowisk słonecznych, ciepłych, osłoniętych od wiatrów. Preferuje gleby lekkie, przepuszczalne, piaszczysto-wapienne, ubogie w azot, o pH 6,5-8,0.
Sadzenie przeprowadza się wiosną lub wczesną jesienią, w rozstawie 30-40 × 40-50 cm. Rozmnażanie z nasion jest możliwe, lecz mało efektywne ze względu na powolne i nierównomierne kiełkowanie.
Lawenda wymaga oszczędnego podlewania i nawożenia. Wczesną wiosną pędy skraca się o jedną trzecią. Coroczne przycinanie zapobiega drewnieniu i pomaga zachować zwarty pokrój.
Roślinę rozmnaża się głównie przez sadzonki zielne (czerwiec) lub półzdrewniałe (sierpień).
Zobacz również:
Zbiór, suszenie i przechowywanie lawendy wąskolistnej
Surowcem zielarskim są kwiatostany zbierane w pełni kwitnienia, gdy około połowa kwiatów jest rozwinięta. Zbiór najlepiej prowadzić w suche, słoneczne dni, ścinając pędy wraz z fragmentem łodygi.
Suszenie wymaga miejsca przewiewnego i zacienionego, o temperaturze do 35°C. Kwiatostany można wiązać w pęczki i zawieszać łodygami do góry. Proces trwa 2-4 tygodnie. Prawidłowo wysuszony surowiec zachowuje intensywną barwę i charakterystyczny aromat.
Suszone kwiaty należy przechowywać w szczelnie zamkniętych pojemnikach szklanych lub ceramicznych, w miejscu suchym i zaciemnionym, przez około 2 lata.
Właściwości i zastosowanie lawendy wąskolistnej
Główne grupy związków występujących w lawendzie wąskolistnej to:
- olejek eteryczny (linalol, octan linalilu, kamfora, cyneol) - działa uspokajająco, przeciwlękowo, antyseptycznie i miejscowo znieczulająco;
- flawonoidy (luteolina, apigenina) - wykazują działanie przeciwutleniające, przeciwzapalne i rozkurczowe;
- kumaryny (kumaryna, herniarin) - działają rozkurczowo na mięśnie gładkie;
- garbniki katechinowe - mają właściwości ściągające, przeciwbakteryjne i przyspieszające gojenie ran;
- kwasy fenolowe (kwas rozmarynowy, kwas kawowy) - działają przeciwutleniająco i przeciwzapalnie.
Napar z kwiatów lawendy stosuje się wewnętrznie w stanach niepokoju, bezsenności i napięcia nerwowego oraz przy zaburzeniach trawiennych na tle nerwowym, takich jak wzdęcia, kolki czy brak apetytu.
Zewnętrznie napary wykorzystuje się do kąpieli leczniczych przy bezsenności i przemęczeniu, a także jako okłady przy trudno gojących się ranach, oparzeniach i ukąszeniach owadów. Olejek lawendowy rozcieńczony w oleju bazowym znajduje zastosowanie w aromaterapii i masażu - łagodzi bóle głowy, migreny i napięcie mięśniowe.
Lawenda jest przeciwwskazana u kobiet w ciąży, w okresie karmienia piersią oraz u małych dzieci. Olejek eteryczny stosowany w zbyt wysokim stężeniu może powodować podrażnienia skóry. Osoby przyjmujące leki uspokajające lub nasenne powinny zachować ostrożność ze względu na możliwość nasilenia działania sedatywnego. Przed rozpoczęciem stosowania lawendy w celach leczniczych należy skonsultować się z lekarzem.
Olejek lawendowy dodaje się do perfum, kremów, balsamów i środków czystości. Suszone kwiaty służą do aromatyzowania pomieszczeń, wypełniania poduszek ziołowych oraz ochrony tkanin przed molami.
Źródło: deccoria.pl
