Kalafior (Brassica oleracea var. botrytis)

Kalafior to roślina, której wyglądu chyba nie trzeba nikomu opisywać. Jego cecha charakterystyczna to zwarte róże w białym lub kremowym kolorze. Zdarzają się również odmiany zielone (romanesco) czy też fioletowo-purpurowe. Kwiaty (a właściwie pędy kwiatowe) osiągają wagę od 1 do 3 kg. Odmiany o białych pędach mają zaokrąglone różyczki, natomiast romanesco ma różyczki o lekko szpiczastym kształcie.

Liście kalafiora są jasnozielone i przypominają liście kapusty. Posiadają one widoczne, twarde nerwy. Po zerwaniu białego kalafiora dobrze jest okryć jego pęd kwiatowy liśćmi – chronią one warzywo przed utratą białego koloru.

Kalafior lubi słoneczne stanowiska, ale nie przepada za upałami. Należy go regularnie i mocno podlewać, szczególnie w okresie zawiązywania róż. Nie toleruje on suchej gleby. Preferowana wilgotność podłoża to około 80%. Uprawa kalafiora udaje się najlepiej w glebie o odczynie lekko zasadowym lub obojętnym (pH 6,0-7,0). Kalafiory nie udają się na glebie kwaśnej ani bardzo wapiennej, piaszczystej czy podmokłej. Podłoże pod uprawę kalafiorów powinno być zasobne w próchnicę i żyzne. Kalafiory świetnie rosną na słonecznych i w miarę możliwości – osłoniętych od wiatru stanowiskach.

Warzywo uprawia się z rozsady – młodych roślin (sadzonek) uzyskanych po wysianiu nasion w kontrolowanych warunkach, np. szklarniach. Rozsadę można przygotować samodzielnie lub pozyskać ją od profesjonalnych producentów. Wczesne odmiany można wysadzić do gruntu już w kwietniu, odmiany średnie i późne (Herbstriesen czy Walcherer Winter) w czerwcu i lipcu. Podstawowym zabiegiem pielęgnacyjnym jest odchwaszczanie. Róże kalafiorów należy chronić przed słońcem i mocnym wiatrem. Upały przy niektórych odmianach mogą wywołać omszenie róż, ich przerastanie czy rozluźnianie się.

Nawożenie kalafiora powinno być bardzo intensywne. Warzywo lubi ziemię bogatą w azot, bor, wapń i molibden. Najlepsze plony można zebrać rok po zastosowaniu obornika lub kompostu.

Kalafior jest szczególnie narażony na takie choroby, jak alternarioza, szara pleśń, mączniak prawdziwy, mączniak rzekomy, kiła kapusty oraz czerń krzyżowych. Co więcej, może wystąpią mokra zgnilizna bakteryjna kapustnych, która atakuje i rozprzestrzenia się bardzo szybko. Ponadto kalafior atakuje mnóstwo szkodników, takich jak bielinek kapustnik, paciornica krzyżowianka, pchełki, mszyce, drutowce, pędraki czy piętnówka kapustnica.

Kalafior jest lekkostrawnym i niskokalorycznym warzywem o dużej zawartości witaminy C, z grupy B i K oraz siarki (stąd jego specyficzny zapach podczas gotowania). Jadalne są nie tylko jego róże (silnie skrócone pędy kwiatowe), ale także liście, które można przygotować jak liście innych gatunków kapusty. Kalafior można też wykorzystać do ugotowania zupy lub upiec go w całości. Jest on smaczny również na surowo, jako surówka.

• Stanowisko: słoneczne
• Wilgotność: podłoże wilgotne
• Podlewanie: obfite
• Wysokość: do 0,2m
• Pokrój: kępiasty
• Zimozielona: nie
• Roślina ozdobna z: kwiaty, liście