Spis treści:
- Wygląd wierzby białej
- Uprawa wierzby białej
- Zbiór i przechowywanie wierzby białej
- Właściwości i zastosowanie wierzby białej
Wygląd wierzby białej
Wierzba biała to duże drzewo liściaste z rodziny wierzbowatych (Salicaceae), osiągające wysokość 15-30 m. Charakteryzuje się prostym pniem o średnicy 20-60 cm oraz szeroką, gęstą koroną o miotlastym kształcie. System korzeniowy jest rozległy i płytki, przystosowany do pobierania wody z dużego obszaru. Kora początkowo jest gładka, później staje się podłużnie bruzdowana, o barwie ciemnoszarej.
Liście są lancetowate, wąskie, o długości 5-10 cm i szerokości 1-2 cm, pokryte jedwabistymi, białymi włoskami, co nadaje im srebrzystobiały wygląd. Kwiaty zebrane są w kotki, wyrastające wczesną wiosną (marzec-kwiecień), równocześnie z rozwojem liści. Roślina jest dwupienna - męskie i żeńskie kwiaty występują na oddzielnych osobnikach. Owocem jest torebka pękająca po dojrzeniu, zawierająca drobne nasiona z puchem, rozsiewane przez wiatr.
Zobacz również:
Uprawa wierzby białej
Wierzba biała najlepiej rośnie na stanowiskach słonecznych lub lekko zacienionych, osłoniętych od silnych wiatrów. Jest rośliną o dużej tolerancji na warunki środowiskowe, preferuje jednak miejsca wilgotne, z glebą o odczynie zasadowym lub obojętnym (pH 6,5-8,0). Dobrze radzi sobie na madach rzecznych, glebach piaszczystych i gliniasto-piaszczystych. Toleruje okresowe zalewanie, dzięki czemu jest idealną rośliną do obsadzania brzegów rzek i stawów.
Rozmnażanie wierzby białej odbywa się głównie przez sadzonki zdrewniałe, które łatwo się ukorzeniają. Sadzonki o długości 20-30 cm pobiera się w okresie bezlistnym (listopad-marzec) i sadzi wiosną w rozstawie 80-100 cm między rzędami i 30-40 cm w rzędzie, na głębokości około 10 cm. Możliwy jest również wysiew nasion wczesną wiosną.
Podlewanie jest konieczne tylko w okresie ukorzeniania się sadzonek lub podczas długotrwałej suszy. Dorosłe drzewa zwykle nie wymagają dodatkowego nawadniania, szczególnie gdy rosną w naturalnych stanowiskach przy zbiornikach wodnych.
Nawożenie nie jest konieczne, choć młode rośliny dobrze reagują na umiarkowane dawki nawozów wieloskładnikowych, aplikowane wczesną wiosną. Na glebach ubogich można zastosować nawozy organiczne, takie jak kompost lub obornik.
Pielęgnacja wierzby białej polega głównie na usuwaniu suchych i chorych gałęzi oraz formowaniu korony. Drzewo dobrze znosi cięcie, dzięki czemu może być prowadzone jako forma głowiasta.
Zbiór i przechowywanie wierzby białej
Surowcem leczniczym wierzby białej jest głównie kora, zbierana wczesną wiosną (marzec-kwiecień) z 2-3-letnich gałęzi, gdy soki zaczynają intensywnie krążyć w drzewie. W tym okresie kora łatwo oddziela się od drewna. Zbiera się ją w postaci rurek lub płatów o długości 10-15 cm.
Zebraną korę należy oczyścić z zanieczyszczeń i suszyć w przewiewnym, zacienionym miejscu w temperaturze nieprzekraczającej 35°C. Prawidłowo wysuszony surowiec powinien mieć barwę szarobrunatną i charakterystyczny gorzkawy smak.
Wysuszoną korę wierzby przechowuje się w szczelnie zamkniętych, ciemnych pojemnikach, w suchym i chłodnym miejscu. W odpowiednich warunkach surowiec zachowuje swoje właściwości lecznicze przez około 2 lata.
Właściwości i zastosowanie wierzby białej
Główne grupy związków występujących w korze wierzby białej to:
- glikozydy fenolowe (salicyna, acetylosalicyna, salikortyna, fragilina, populina) - działają przeciwzapalnie, przeciwbólowo i przeciwgorączkowo;
- garbniki i taniny - wykazują właściwości ściągające i przeciwbakteryjne;
- flawonoidy (kwercetyna, luteolina, naryngenina, eriodykcjol) - mają działanie przeciwutleniające, przeciwzapalne i uszczelniające naczynia krwionośne;
- fenolokwasy (kwas salicylowy) - działają przeciwzapalnie i przeciwbólowo;
- sole mineralne - wspomagają prawidłowe funkcjonowanie organizmu.
Kora wierzby białej jest stosowana głównie w leczeniu stanów zapalnych, gorączki oraz bólu różnego pochodzenia, w tym bólów głowy, mięśni i stawów. Działa podobnie jak aspiryna, jednak łagodniej i z mniejszym ryzykiem podrażnienia żołądka, ponieważ zawarta w niej salicyna jest przekształcana w kwas salicylowy dopiero w wątrobie.
Preparaty z kory wierzby białej znajdują zastosowanie w leczeniu przeziębień, grypy, reumatoidalnego zapalenia stawów oraz jako środek wspomagający w terapii miażdżycy i profilaktyce zawałów serca (dzięki właściwościom przeciwzakrzepowym). Zewnętrznie stosuje się je przy schorzeniach skórnych, trudno gojących się ranach oraz w kosmetykach do cery tłustej i trądzikowej.
Przed rozpoczęciem kuracji wierzbą białą należy skonsultować się z lekarzem, szczególnie w przypadku chorób przewlekłych i przyjmowania innych leków.
źródło: deccoria.pl
