Spis treści:
- Wygląd kopru ogrodowego
- Uprawa kopru ogrodowego
- Zbiór i przechowywanie kopru ogrodowego
- Właściwości i zastosowanie kopru ogrodowego
- Główne grupy związków występujących w koprze ogrodowym to:
Wygląd kopru ogrodowego
Koper ogrodowy to jednoroczna roślina zielna z rodziny selerowatych (Apiaceae) o wyprostowanym, smukłym pokroju. Osiąga wysokość 80-120 cm. Łodyga jest prosta, walcowata, gładka, pusta w środku, pokryta niebiesko-szarym nalotem woskowym, w górnej części rozgałęziona wachlarzowato. Liście są trój- lub czterokrotnie pierzasto podzielone na nitkowate odcinki o szerokości 0,5-1 mm i długości 2-4 cm, o niebiesko-zielonej barwie i matowej powierzchni z nalotem woskowym.
Kwiaty są drobne, o średnicy 2-3 mm, żółte lub żółto-zielone, zebrane w charakterystyczne baldachogrona złożone z 15-30 promieni o długości 2-6 cm. Pojedynczy baldach osiąga średnicę 10-15 cm. Kwitnienie przypada na okres od czerwca do sierpnia.
Owocem jest podwójna rozłupka o długości 4-5 mm i szerokości 2-3 mm, spłaszczona, o owalnym kształcie i brązowej barwie po dojrzeniu.
Uprawa kopru ogrodowego
Koper ogrodowy preferuje stanowiska słoneczne, ciepłe, osłonięte od silnych wiatrów. Wymaga gleb żyznych, próchniczych i dobrze przepuszczalnych. Optymalne pH gleby wynosi 6,0-7,5.
Siew przeprowadza się bezpośrednio do gruntu od połowy kwietnia do końca lipca, w rzędach oddalonych o 25-30 cm, na głębokość 1-2 cm. Nasiona kiełkują po około 7-14 dniach. Po wschodach rośliny przerywa się, pozostawiając odstęp 15-20 cm między roślinami. Możliwy jest siew wiosenny pod osłony już w marcu lub siew podzielony co 2-3 tygodnie w celu uzyskania ciągłych zbiorów świeżego ziela.
Koper wymaga regularnego podlewania, szczególnie w okresach suszy. Nawożenie przeprowadza się przed siewem, stosując kompost lub nawóz wieloskładnikowy NPK. W trakcie wzrostu można zastosować dolistne podlewanie roztworem nawozu azotowego. Pielęgnacja polega na systematycznym odchwaszczaniu i powierzchniowym spulchnianiu gleby. Roślina rozmnażana jest wyłącznie z nasion.
Zbiór i przechowywanie kopru ogrodowego
Zieloną nać kopru zbiera się kilkakrotnie w sezonie wegetacyjnym, ścinając młode liście na wysokości 5-10 cm nad powierzchnią gleby. Pierwszy zbiór przeprowadza się po osiągnięciu przez rośliny wysokości 20-25 cm, kolejne co 3-4 tygodnie.
Nasiona zbiera się w stadium pełnej dojrzałości, w sierpniu lub wrześniu, gdy baldachy nabiorą brązowego zabarwienia. Całe rośliny ścina się i wiąże w snopki, następnie dosusza w przewiewnym pomieszczeniu.
Suszenie ziela przeprowadza się w cienkich warstwach, w przewiewnym, zacienionym miejscu w temperaturze do 35°C lub w suszarni w temperaturze 40-45°C. Prawidłowo wysuszone ziele zachowuje intensywnie zieloną barwę i charakterystyczny aromat.
Suszone ziele i nasiona przechowuje się w szczelnie zamkniętych pojemnikach ze szkła lub ceramiki, w suchym, chłodnym miejscu.
Właściwości i zastosowanie kopru ogrodowego
Główne grupy związków występujących w koprze ogrodowym to:
- olejek eteryczny (3-4% w nasionach, 0,3-0,5% w zielu) zawierający karwon i limonen - działa wiatropędnie, rozkurczowo i uspokajająco;
- flawonoidy (kwercetyna, kemferol) - wykazują działanie przeciwutleniające i przeciwzapalne;
- kumaryny - działają rozkurczowo na mięśniówkę gładką przewodu pokarmowego;
- kwasy fenolowe (kawowy, chlorogenowy) - wspomagają trawienie i działają żółciopędnie.
Koper stosuje się głównie w leczeniu zaburzeń trawiennych, wzdęć, kolki jelitowej oraz braku łaknienia. Napary z nasion kopru szczególnie skuteczny jest u niemowląt i małych dzieci. Koper ułatwia wydzielanie soków trawiennych, działa rozkurczowo na układ pokarmowy i wspomaga usuwanie gazów jelitowych.
Przeciwwskazaniem do stosowania kopru jest uczulenie na rośliny z rodziny selerowatych. Ostrożność zaleca się również w ciąży przy stosowaniu dużych dawek. Przed rozpoczęciem kuracji koprem w celach leczniczych należy skonsultować się z lekarzem.
źródło: deccoria.pl
