Spis treści:
- Wygląd oregano
- Uprawa oregano
- Zbiór, suszenie i przechowywanie oregano
- Właściwości i zastosowanie oregano
Wygląd oregano
Oregano, a właściwie lebiodka pospolita, to wieloletnia bylina z rodziny jasnotowatych (Lamiaceae), o wysokości 30-80 cm i kępiastym, rozłożystym pokroju. Łodygi są czworokanciaste, w górnej części rozgałęzione, pokryte drobnymi włoskami. Liście wyrastają naprzeciwległe. Mają kształt jajowaty do eliptycznego i osiągają długość 1-4 cm i szerokość 0,5-2 cm. Blaszka liściowa jest całobrzega lub niewyraźnie ząbkowana, od spodu pokryta gruczołami olejkowymi, które nadają roślinie charakterystyczny aromat.
Kwiaty są drobne, o długości 3-4 mm, zebrane w gęste, kłosowate kwiatostany tworzące wierzchołkowe wiechy. Korona przybiera barwę różową do jasnofioletowej, rzadziej białą, i ma typową dla jasnotowatych budowę dwuwargową. Roślina kwitnie od lipca do września. Owocem są cztery drobne, gładkie, brunatne rozłupki.
Uprawa oregano
Oregano wymaga stanowisk słonecznych, ciepłych i osłoniętych od zimnych wiatrów. Najlepiej rośnie na glebach przepuszczalnych, lekkich do umiarkowanie ciężkich, wapiennych lub neutralnych, o pH 6,5-7,5. Nie toleruje podłoży podmokłych ani kwaśnych.
Nasiona wysiewa się od marca do kwietnia do inspektu lub od maja bezpośrednio do gruntu, na głębokość 0,5 cm. Kiełkują w temperaturze 18-22°C przez 7-14 dni. Rozsadę wysadza się w odstępach 25-30 cm między roślinami, zachowując 45-60 cm między rzędami. Oregano można rozmnażać również przez podział starszych kęp wiosną lub jesienią oraz przez sadzonki pędowe pobierane w czerwcu.
Roślina ma niewielkie wymagania wodne i dobrze znosi przejściowe susze. Podlewanie stosuje się umiarkowanie, tylko w okresach długotrwałego braku opadów. Nawożenie ogranicza się do wiosennej dawki kompostu lub nawozów wieloskładnikowych w umiarkowanej ilości - nadmiar azotu osłabia aromat ziela. Pielęgnacja polega na odchwaszczaniu, płytkim spulchnianiu gleby oraz przycinaniu pędów po kwitnieniu, co zagęszcza pokrój rośliny.
Zbiór, suszenie i przechowywanie oregano
Surowcem zielarskim są kwitnące, ulistnione wierzchołki pędów. Zbiór przypada na okres pełnego kwitnienia, od lipca do sierpnia - pędy ścina się na wysokości 5-10 cm nad ziemią.
Suszenie odbywa się w miejscu przewiewnym i zacienionym, w temperaturze nieprzekraczającej 35°C, lub w suszarni w temperaturze 35-45°C. Wysuszony surowiec należy przechowywać w szczelnie zamkniętych pojemnikach, w suchym, ciemnym i chłodnym miejscu. Przy właściwych warunkach zachowuje on właściwości lecznicze do 3 lat.
Właściwości i zastosowanie oregano
Główne grupy związków występujących w oregano to:
- olejek eteryczny (karwakrol, tymol) - działa przeciwbakteryjnie, przeciwgrzybiczo i przeciwzapalnie;
- flawonoidy (apigenina, luteolina) - wykazują działanie przeciwutleniające i rozkurczowe;
- kwasy fenolowe (kwas rozmarynowy, kawowy) - działają antyoksydacyjnie;
- garbniki - wykazują właściwości ściągające i przeciwbiegunkowe.
Oregano stosuje się tradycyjnie przy dolegliwościach układu pokarmowego: wzdęciach, niestrawności i skurczach jelit. Napar z ziela wspomaga trawienie i łagodzi objawy przeziębienia. Olejek znajduje zastosowanie zewnętrzne przy infekcjach skórnych. Przed rozpoczęciem stosowania oregano w celach leczniczych należy skonsultować się z lekarzem.
W kuchni oregano stanowi niezastąpioną przyprawę do dań kuchni śródziemnomorskiej - pizzy, sosów pomidorowych, mięs i sałatek. Jest również wartościową rośliną miododajną, przyciągającą pszczoły i motyle.
źródło: deccoria.pl













