Spis treści:
- Jak wygląda nostrzyk żółty?
- Uprawa nostrzyka żółtego
- Zbiór i przechowywanie nostrzyka żółtego
- Właściwości i zastosowanie nostrzyka żółtego
Jak wygląda nostrzyk żółty?
Nostrzyk żółty to roślina jednoroczna lub dwuletnia osiągająca wysokość 30-150 cm, o wzniesionym, krzaczastym pokroju. Łodyga jest pojedyncza, prosta, wzniesiona, przeważnie rozgałęziona, drobno prążkowana.
Liście są ogonkowe, trójlistkowe, z lancetowatymi przylistkami. Listki osiągają długość do 3 cm, mają kształt wydłużony lub jajowaty z drobno ząbkowanym brzegiem. Kwiaty są drobne (4-6 mm długości), żółte, zebrane w długie, luźne grona o długości 4-10 cm.
Kwitnienie trwa od lipca do października. Owocem jest jajowaty strąk długości 2-4 mm, poprzecznie pomarszczony, zawierający 1-2 nasiona.
Uprawa nostrzyka żółtego
Nostrzyk żółty preferuje stanowiska słoneczne lub lekko zacienione. Jest rośliną światłolubną i ciepłolubną. Najlepiej rośnie na gruntach wilgotnych i luźnych, żyznych i przepuszczalnych glebach o pH 6,5-8,0. Dobrze znosi suszę.
Siew przeprowadza się jak najwcześniej wiosną, gdy tylko ziemia zmięknie po zimie. Na małych areałach można nostrzyk wysiewać rzutowo.
Podlewanie jest konieczne głównie w okresie kiełkowania i podczas susz. Pielęgnacja obejmuje odchwaszczanie, szczególnie z perzu, oraz spulchnianie gleby. Nostrzyk jest mrozoodporny i nie wymaga specjalnego przygotowania do zimy.
Zbiór i przechowywanie nostrzyka żółtego
Surowcem leczniczym jest ziele zbierane w czasie kwitnienia. Najlepiej zbierać rośliny wczesnym rankiem, gdy jeszcze są wilgotne od rosy.
Suszenie przeprowadza się w przewiewnych, zacienionych miejscach lub w suszarniach w temperaturze nieprzekraczającej 40°C. Po wyschnięciu usuwa się przebarwione liście i grube łodygi. Prawidłowo wysuszone ziele zachowuje zieloną barwę i charakterystyczny zapach kumaryny.
Surowiec zachowuje właściwości lecznicze przez 12-18 miesięcy.
Właściwości i zastosowanie nostrzyka żółtego
Nostrzyk żółty zawiera liczne substancje biologicznie czynne, z których najważniejsze znaczenie mają kumaryny.
Główne grupy związków występujących w nostrzyku żółtym to:
- kumaryny (kumaryna, melilotyna, umbeliferon, skopoletyna, herniaryna, fraksydyna, 4-oksykumaryna) - działają przeciwobrzękowo i przeciwwysiękowe, przyspieszają gojenie ran, zwiększają przepływ żylny i limfatyczny;
- flawonoidy - wykazują działanie przeciwutleniające i przeciwzapalne;
- fenolokwasy - mają właściwości antyoksydacyjne;
- saponiny - wspierają procesy trawienne;
- olejek eteryczny - działa przeciwbakteryjnie.
Nostrzyk żółty stosuje się głównie jako środek przeciwobrzękowy, wzmacniający żyły, o działaniu przeciwzapalnym. Przyspiesza gojenie ran, zwiększa napięcie mięśni gładkich i zwęża naczynia krwionośne. Zewnętrznie stosuje się preparaty z nostrzyka w postaci naparów, okładów i kataplazmów do leczenia schorzeń skórnych.
Nostrzyk żółty jest rośliną trującą - zawiera dikumarol, który obniża krzepliwość krwi. Przeciwwskazaniem do stosowania są: ciąża, karmienie piersią, wiek dziecięcy, niewydolność nerek i wątroby, skłonność do skaz krwotocznych oraz przyjmowanie leków przeciwzakrzepowych. Stosowanie preparatów z nostrzyka w celach leczniczych powinno być konsultowane z lekarzem.
Poza zastosowaniem leczniczym nostrzyk żółty jest cenną rośliną miododajną - z naturalnych stanowisk można uzyskać do 280 kg miodu z hektara, a z uprawy polowej nawet 600 kg. Roślina wykorzystywana jest również do aromatyzowania niektórych serów i tytoniu, a sproszkowane ziele służy do odstraszania moli.
Źródło: deccoria.pl













